Sağlık Ansiklopedisi

Hastalık ve Sağlık Bilgileri

Amip Mikrobu

Hastalık kategorisine
20 Mart 2012
eklenmiştir.

Amip Mikrobu

Amip mikrobu nedir, bu hastalığın halk dilindeki adı dizanteridir. Kanlı ishal şeklinde görülebilmektedir.

Bu hastalığı yapan mikrop (dizanteri amibi) dedikleri ufak, tek hücreli bir hayvancıktır. Hastalığı hasıl eden amibin erişkin ve hareketli şekilleri ise de mikro­bun ufak, yuvarlak ve (kist) dedikleri mukavemetli şekiller al­dığı da olur.
Dizanteri amibi de sulara, çiğ yenen sebze Ve meyvalara ve çeşitli gıdalara bulaşarak insanlara ağız yolundan girip has­talığı hasıl eder.

Ampili Dizanteri Belirtileri, Amip Dizanteri

Ampili dizanteri, basilli dizanterinin tersine olarak, sinsi ve gürültüsüz bir tarzda başlar. Hastada kırık­lık, halsizlik, iştahsızlık, hazımsızlık gibi haller görülür.
Hastanın başlangıçta büyük aptesi suludur. Fakat birkaç gün sonra karında ağrılarla, ıkıntı ve buruntu ile beraber kan ve sümük ortaya çıkar. Basilli dizanterideki sümük koyu, bu­lanık ve cerahatli bir manzara olduğu halde amiplinin bağır­saklarından çıkan sümük cam gibi şeffaftır.
Amipli dizanteriye tutulmuş hastalara, çok defa, ateş ol­maz. Günlük dışarıya çıkma sayısı, basillide olduğu kadar çok değildir. En ağır vak’alarda yirmi dört saatte (10) defayı geç­mez.

Amipli dizanteri başlangıçta anlaşılıp tedaviye başlanmaz­sa derhal müzminleşir. Çünkü müzminleşmeğe son derece mü­sait olan bir hastalıktır. Zaman zaman ishal ve zaman zaman inkıbazlara sebep olmak suretiyle yıllarca sürer ve hastayı ca­nından bezdiren müzmin amipli dizanteri şekilleri vardır.

Amipli dizanteriye tutulmuş olanlarda amipler, barsaklardan karaciğere geçerek orada (karaciğer apsesi) dedikleri teh­likeli bir ihtilât hâsıl edebilirler.
Amipli dizanteriye tutulmuş olanlarda amipler, bağırsaklar hastalıklı iken harpler ve göçler dolayısıyla dünyanın bir­çok yerlerine yayılmıştır.
Bizim memleketimizde de şurada burada tek tük vak’alar halinde her zaman görülmektedir.

Amip Hastalığı (Amebiazis):
Entameoba Histolytica adlı parazitin vücutta oluşturduğu enfeksiyon durumudur.
Yaş: Her yaşta görülebilir.
Cinsiyet: Amibik bağırsak iltihabı (kolit) her iki cinsiyette de eşit olarak görülürken;
amibik karaciğer absesi erkeklerde daha sık görülür.
Risk faktörleri: Enfeksiyonun insana geçmesi özellikle dışkı bulaşmış su ve yiyeceklerin
tüketilmesi ile olur. Bu nedenle daha çok hijyenik koşulların bozuk olduğu, kalabalık, fakir ailelerde ve ülkelerde görülür.
Homoseksüeller, beslenmesi kötü olan kişiler, ileri yaşlılar, sosyal kurumlarda kalanlar,
hamileler, kanserli olgular, alkolikler ve bağışıklık sistemini baskılayan steroid gibi ilaç alan kişiler risk altındadır.
Belirti ve bulgular:
E. histolytica kalın bağırsakta hastalığa neden olmadan yaşayabilir.
Ancak bazen kalın bağırsağı istila edip kolit (bağırsak iltihabı), akut dizanteri veya
süreğen ishale neden olur. Enfeksiyon aynı zamanda kan yoluyla karaciğere ve nadiren
de akciğer, beyin ve diğer organlara yayılım gösterebilir. Genellikle E . histolytica ile
enfekte olan on hastadan birinde hastalık oluşur. Belirtiler genellikle hafif olup yumuşak
kıvamlı dışkılama, mide ağrısı ve mide krampını içerir. Amipli dizanteri enfeksiyonun
daha şiddetli formu olup; kanlı dışkı, ateş, kusma, karında hassasiyet ve kilo kaybı görülür. Amipin karaciğer absesine neden olduğu durumlarda sağ üst kadran ağrısı ve ateş olur. Akciğere yayılım olan olgularda öksürük, nefes almakla artan göğüs ağrısı saptanabilir. Beyin absesi oldukça nadir gelişen bir durum olup; uygun tedavi alınmazsa 12-17 saat içerisinde ölümle sonuçlanır.
Tanı:
Dışkıdan örnek alınıp mikroskop altında doğrudan incelenerek %33-50 hassasiyetle
tanı konulur. Bunun yanında kanda amibe karşı antikorların ölçümüyle, dışkıda amibe özgü antijen bakılmasıyla daha yüksek duyarlılıkla tanı konur. Kolonoskopi (ince, bükülebilir, ucunda ışık bulunan kamerası olan bir aletle kalın bağırsağın incelenmesini sağlayan işlem) yapılırken işlem sırasında doktor etkilenen bağırsağı görüp; biopsi alabilir ve bu alınan dokunun mikroskop altında incelenmesiyle tanı konur.
Ultrasonografi ve tomografi gibi görüntüleme yöntemleri karaciğer, akciğer, beyin abselerinin tanısında kullanılır.
Tedavi:
Amip öldürücü çeşitli antibiyotik hapları bulunmaktadır. Bunlardan en yaygın kullanılanı metronidazol ‘ dür. Doktor uygun gördüğü takdirde tedaviyi damar yoluyla verebilir ya da dirençli olgularda iodoquinol gibi ilaçlar önerebilir.
Seyir:
Vücuduna amip mikrobu girmiş; 10 hastadan 9’unda genellikle hiçbir belirti görülmez. Hastaların çoğunun bağırsaklarından bu parazit 12 ay içerisinde temizlenir ancak amip bağırsakta bulunduğu sürece kolit ve dizanteri oluşturma riski vardır. Amibik kolitten ölüm %1.9-9.1 arasında değişmektedir. %0.5 olguda amibik kolit daha ağır (fulminant) seyreder, bu olgularda ölüm hızı %40’dır. Amibik karaciğer absesi %2-7 sıklığında yırtılır ve enfeksiyon karın içine yayılır, bu durumda da ölüm oranı yüksektir.
Korunma:
Amip kistleri sabun ya da düşük konsantrasyondaki klorlu su ile ölmezler. Bu yüzden amibin sık görüldüğü bir bölgeye seyahat edildiğinde içme suyu kaynatılmalı ve sebzeler iyice yıkanıp 10-15 dakika sirke içinde bekletilerek tüketilmelidir. Amip tespit edilen bireylerin aileleri de amip yönünden testler yapılmalıdır.

Bu içerik için bazı arama önermeleri

  • amip mikrobu
  • amip
  • kakada amip görülmesi
  • amip mikrobu özellikleri
  • öğlena mikrobu öğlene mikrobu