Sağlık Ansiklopedisi

Hastalık ve Sağlık Bilgileri

Nefes Darlığı Tedavisi

Hastalık kategorisine
9 Mart 2012
eklenmiştir.

Nefes Darlığı Tedavisi

Nefes darlığı nefes alıp vermede zorlanmadır. Tıp dilindeki adı dispne olarak adlandırılır. Bu soluk alıp vermede zorlanma bir hastalık değil, hastalık belirtiside olabilmektedir. Bu yüzden nefes darlığı tedavisine bir an önce hekim kontrolunde başlamak önemlidir.

Nefes darlığı nedenleri: Nefes darlığına yorucu fiziksel aktiviteler sonucu metabolizma hızının artması neden olabilir. Bu tür nefes darlığı geçici ve normaldir. Nefes darlığına neden olabilecek asıl önemli sorun ise solunum ya da dolaşım sisteminde, solunum ve dolaşımı yeterince karşılayamayacak şekilde bozukluk olmasıdır. Nefes darlığına neden olan başlıca hastalıklar astım, bronşit, zatürre, akciğer kanseri, kansızlık, zehirlenme, şişmanlık, kalp yetmezliği gibi çeşitli kalp hastalıklar vb. olarak sayılabilir.

Nefes darlığı belirtileri: Spor yaptıktan, koştuktan veya yorucu bir iş yaptıktan sonra nefes alış verişinin ve kalp atışının hızlanması sonucu görülen geçici nefes darlığı normal kabul edilebilir. Ancak, istirahat halindeyken dahi nefes alıp vermede zorluk çekiliyorsa bu nefes darlığına neden olan bir hastalığın belirtisi olabilir. Aslında, nefes darlığı kısmen göreceli bir konudur ve bazen psikolojik nefes darlığı denilen ve hasta aşırı hareket yapmamış olmasına ve herhangi bir sağlık sorunu da bulunmamasına rağmen nefes darlığı çektiğini söyleyebilir.

Nefes darlığı tedavisi: Nefes darlığı tedavisi için öncelikle nefes darlığının sebepleri belirlenmelidir. Bunun için fiziksel muayene, EKG ve çeşitli testler yapmak gerekebilir. Kesin tanı konulduktan sonra nefes darlığına neden olan hastalık tedavi edilmeye çalışılır.

Astım ya da bronşit gibi hastalıklardan kaynaklanan nefes darlığına karşı bronşları gevşetici ilaçlar verilebilir. Kansızlıktan kaynaklanan nefes darlığı için ise kansızlığın tedavisine çalışılır. Diğer rahatsızlıklar için de uygun tedaviler yapılır.

Bu arada, nefes darlığından şikayet edenlerin sigarayı kesinlikle bırakmaları, ağır yemekleri de terk etmeleri gerekir. Nefes darlığının nedenleri astım, bronşit, kalp hastalıkları, zatürre gibi önemli hastalıklar olabileceği için, nefes darlığının nedeni ve tedavisi için doktora başvurmayı ihmal etmemek gerekir.

Nefes darlığı her türlü solunum güçlüğünü anlatmak için kullanılan bir terimdir. Hasta genellikle yardımcı solunum kasları aracılığıyla soluk alıp verir ve hava açlığı denen bir boğulma duygusuna kapılır.Çoğu durumda nefes darlığı daha derin soluk alıp verme ve daha sık soluma biçiminde ortaya çıkar. Ama solumanın seyrekleştiği ya da normal sıklıkta kaldığı nefes darlıkları da vardır. Olguların çoğunda hasta soluma güçlüğünü duyar, yani hava açlığının farkındadır, ama bazen, Örneğin bilinç kaybı söz konusuysa bu Öznel duygu bulunmayabilir. Nefes darlıklarının birçok türünde hasta yatar konumda duramaz, solunum kaslarının kolay çalışması için oturur ya da yarı oturur bir konum almak zorundadır. Nefes darlığı normal solumanın engellenmesine ya da kandaki oksijen gereksiniminin artmasına bağlı olarak solunumun zorlamalı hale gelmesidir.

Nefes Darlığı Tipleri

Nefes darlıklan başlıca özelliklerine göre iki grupta incelenebilir: Zorlamalı soluk alma ve zorlamah soluk verme.Zorlamalı soluk alma: Soluk alma süresiyle soluk verme süresi arasındaki normal oran (5:6) bozulmuş, soluk alma süresi uzamıştır. Ayrıca soluk alma zorlaşmış ve gürültülü hale gelmiştir. Yardımcı solunum kasları (boyun, göğüs, kann kasları) da soluk almaya katılmaktadır. Bu tür nefes darlığı genellikle havanın solunum yollarmdan geçişini zorlaştıran bir engelin varlığında ortaya çıkar; örneğin gırtlak ya da soluk borusu darlığında durum böyledir.Zorlamalı soluk verme: Soluk verme süresi uzamış, soluk verme zor ve gürültülü hale gelmiştir. Başta kann kaslan olmak üzere yardımcı solunum kaslan da soluk verme eylemine katılmaktadır. Bu tür nefes darlığı akciğer anfizemi gibi akciğer dokusunun esnekliğinin azaldığı ya da astım gibi küçük bronşlarda spazma bağlı olarak havanın hava keseciklerinden (alveol) çıkmasının engellendiği durumlarda ortaya çıkar.

• Nöbetler halinde gelen nefes darlığı: Normal soluma dönemleri arasında nöbetler halinde ortaya çıkar. Kalp astımında, akciğer ödeminde, üremiye bağlı astımda ve gırtlak spazmında vb görülür. Ama bu tür nefes darlığının en tipik Örneği bronş astımıdır. Bu hastalıkta nöbetler genellikle geceleri tutar, 10 dakikadan birkaç saate kadar sürebilir. Önce yapışkan, daha sonra hafif köpüklü beyaz bir balgam çıkarılmasıyla nöbet sona erer. Nöbetin günlerce sürmesi status asthmaticus (astım durumu) olarak bilinir.

• Sürekli nefes darlığı : Genellikle ağır kalp, dolaşım ve solunum yetmezliklerinin ileri evrelerinde görülür.

Soluma güçlüğü olarak da tanımlanan nefes darlığı (dispne) nedir?

Nefes darlığı hekimden yardım istemini gerektiren ve sık rastlanan belirtiler­den biridir. Her şeyden önce nefes darlığını doğru tanımlamak gerekir. Nefes darlığı hızlı soluma anlamına gelen “takipne” değildir; metabolizmanın artma­sına bağlı olarak daha sık ve derin soluma anlamına gelen “hiperpne” de değil­dir. Nefes darlığı öznel bir olgudur; hasta bilinçli bir biçimde, nefes alma ça­basını güçlendirmeye çalışır. Akciğerlerin yeterli oksijen sağlayamadığı du­rumlarda ortaya çıkar. Solunum güçlükle ve rahatsız bir biçimde gerçekleşir

Dispneye neden olan başlıca hastalıklar ve nedenler şunlardır:

-HİPERVANTILASYONA (SOLUNUM ARTIŞI) YOL AÇAN NEDENLERLE DİSPNE

Anemi
Karbonmonoksid zehirlenmesi
Methemoglobinemi
Sulfhemoglobinemi
Oksijen basıncının düşmesi
Ateşli hastalıklar
Hipertiroidi
Asidoz

-HİPOVANTILASYONA (SOLUNUM AZALMASI) YOL AÇAN NEDENLERLE DİSPNE

Aşırı şişmanlık
Diyafragma inişinin engellenmesi
Diyafragma hernileri
Solunum kasları yetersizliği
Solunum merkezi baskılanması
Göğüs deformitelerl
Ankllozan spondilit

-HAVA YOLLARINDA TIKANMAYA BAĞLI DİSPNELER

Farinks ve larinks hastalıkları
Retrofarenjeal abse
Farinks tümörü
Yabancı cisim, yapışkan balgam
Akut larenjit, difteri
Kronik larenjit
Larlnks spazmı, allerjik ödem
Larinks tümörü
Travma
Ses telleri felci
Larinks, trekea ve bronşların sıkıştırılması
Guatr
Aorta anevrizması, vasküler halka
Mediasten tümörleri, adenomegalilerl
Özofagus kanseri
Bronş kanseri
Bronş stenozu

-AKCİĞER HASTALIKLARINA BAĞLI DİSPNELER

Akut bronşit
Bronkopnömoni
Kronik bronşlt
Aınfizem
Bronşial astma
Bronşektazl
Atelektazi
Absorpsiyon atelektazisi
Dıştan baskı ile atelektazi
Bronş kanseri
Bronşioler kanser
Akciğerlere kanser :-):-):-):-)stazı
Pnömoniler
Pnömokok pnömonisi
Stafiokok pnömonisi
Streptokok pnömonisi
Friedlaender pnömorıisi
Pseudomonas pnömonisi
Influenza pnömorıisi
Diğer virus pnömonileıi
Mikoplasma pnömonisi
Psittacosis pnömoms:
Q ateşi pnömorüsi
Tüberküloz Prı~monisi
Mikotik pnömoniler
Allerjik alveolit
Aspirasyon pnömonisi (Mendelshon sendromu)
Löffler sendromu
Akciğer emboli ve infarktüsü
Multiple Akciğer Embolisi
İnterstisyel akciğer hastalıkalrı ve yaygın fibroz
Pnömokonvozlar
Antrakoz
Silikoz
Berilloz
Akciğer sarkoidozu
Lymphangitis cartinomatosa ve alveoler karsinoma
Milyer tüberküloz
Akciğerlerin mantar infeksiyonları
Histoplasmosis
Coccidioidomycosis
Blastomycosis
Nocardlosis
Cryptococcosis
Torulosis
Actinomycosis
Aspergillosis
Moniliasis
Kollajen hastalıklar
Polyarteritis nodosa
Romatoid artrit
Sistemik eritemli Lupus
Skleroderma
Diğer akciğer fibrozları
Radiasyon fibrozu
Idiopatik pulmoner fibroz
Pülmoner alveoler proteinoz
Pülmoner alveoler mikrolitiaz

-PLEVRA HASTALIKLARINDA DİSPNE

Pnömotoraks
Plevra boşluğunda sıvı

-KARDİAK DİSPNE

Efor dispnesl
Kardiak astma
Akut akciğer ödemi
Periyodik solunum

Bu içerik için bazı arama önermeleri

  • nefes darlığı tedavisi